Yurupary Amazonska epopeja o poczatkach swiata

Yurupary Amazonska epopeja o poczatkach swiataW tradycji kolumbijsko-brazylijskiej Amazonii odnajdujemy jeden z najstarszych przedhiszpanskich przekazow literackich, niekiedy porownywany ze swiadectwem Popol Vuh. Jest to amazonski mit o Yurupary, mitycznym herosie, znanym, wedle tradycji, szczepom zamieszkujacym dzisiejsze ziemie Kolumbii oraz Brazylii.\nLegenda o Yurupary przynosi podobne wspomnienia tradycji jak opowiesci zwiazane z zyciem i dzialalnoscia Quetzalcoatla, co swiadczyc moze o ich wspolnym rodowodzie. Wpisana jednak w amazonska rzeczywistosc jest przede wszystkim wyrazem pragnien nowego zycia dla mieszkancow lasow i gor. Yurupary jest zbawca i przywodca, tym, ktory ustanowil prawa, dzieki ktorym zycie spolecznosci stalo sie uporzadkowane i podporzadkowane naturze. Dal szanse mlodym, ustanawiajac rytual inicjacji, ktoremu przewodzil specjalnie wyznaczony paye. Wreszcie wyruszyl w poszukiwanie tego, co nie wypowiedziane i tajemnicze, a czego brakuje wszystkim w ich obecnosci na ziemi. Szczegolne znaczenie mialo ustanowienie obrzedow upamietniajacych minione czasy, przodkow plemienia i czasy stworzenia swiata, symbolicznie odwzorowywanego w procesie inicjacji. Lecz wszystkie obrzedy mialy pokreslony przebieg, kolejnosc i czas, w jakim mozna bylo je sprawowac.